کابل پرس

شهری که فضایش مردمه خفک و گلوگیر کرده

2015-01-28T12:39:02Z

گپ از کابل و کابلیان است و شهریسیت که میگویند بیش از چهار ملیون انسان به بخشید بشر، یک تعداد رمه و گله گو سفند وخر و یگان شتر، مرغ خانگی، گروپ های سیار سگ های ولگرد و جنگی، یگان اسپ های بزکشی و بار کشی، یک تعداد پرنده گان وطنی و قفسی که همه زنده جان اند و نفس می کشند ده همی شهر زندگی دارند و همه به هوا( اوکسیجن) نیاز دارند. گر چه مقدار اکسیجن ثابت است و کم و زیاد نمیشه اما آلوده میشود. از درخت و یگان بته گِل خو هیچ پرسان نکو که درختای ناجوی کنار جاده ها که تازه غرس گردیده از دست دود و خاک تغیر شکل کرده که شناخت آن یگان دفه مشکل میشود.

در شناخت آلودگی باید یاد آورشد، هرماده غیر متجانس که داخل هوا شود و سبب تغیر ما هیت فزیکی و کمیاوی آن شود آلوده گی میگویند ویا هر آنچه کیفیت هوارا تغیر دهد آلودگی نامیده میشود. آلودگی های کابل نظر به منبع تولید آن در اکثر اوقات سال رخ میدهد، گرچه، سرزمین مان هنوز صنعتی نشده، مگر یک قسم تولیدادت گدی ود تقلبی محلی داره. آلودگی ها ی اینجا هم شکل فصلی را بخود گرفته است. در اواخر فصل خزان با تغیر وضیعت جویی وعدم فعالیت نباتی ، نباتات قادر به جذب گازات مضره مانند: کاربن دای اکساید، کاربن مونو اکساید، سلفردای اکساید، ذرات سرب، و سایر ذرات حیوانی و نباتی ، مایع وجامد و حتی خاک نمیباشند. آلودگی هوای در همین شهر چه مان بیشتر به عوامل ذیل بستگی دارد:

کاهش فرش نباتیست که ناشی ازعدم توجه شایسته سالاران اند تا خاک ر ا مستحکم واز صعود ذرات خاک، ضایعات انسانی، حیوانی ، مایعات مختلف الشکل که در کنار وداخل جوچه ها و کنار سرک، کنج کنار منازل رهایشی در جوش اند، میباشند. البته در ترکیب شان یک مقدار مواد آلوده بیولوژیکی از بیمارستان ها و کلنیک غیر معیاری و موادفضله انسانی... رول زیادی را در آلودگی هوا دارن. از ذباله داانی های کنار بیمارستان( انسنه ریتور ندارن) ، تشناب های وطنی، جویچه های چار راهی سر سبزی، مندوی... قابل یاد آور نیست که هر لحظه گر وخاک وقطرات آب و تیل را بطرف اتمسفیر هوا پر تاپ مینمایند. این آلودگی ها تنها نیستند، در کنار شان یک مقدار آلودگی های ذهنی سیاسی، پرو پاگند بافی، گپ های مبلغین تبلیغی مدارس، ترس و خوف از غذاب و ثواب، اختار و تهدید آدم کشان، انفجار بم های آدامی ، گازات دود موتر های شیشه سیاه وسفید، تشعشع ماشین های ایکس ری بیمارستان های غیر معیاری، امواج آنتن های(مایکرو ویف) تیلفون های پیسه خورک افغان بیسم و سیم دار...... و یگان چیز های دیگه همه یکجا شده، گلوی زن ومرد، اطفال و کلان سالان و حتی آواز خوانان وهنر مندان را گرفته و خفک نموده است. در سرویس و یگان محافل سخن رانی، ساز وآواز حتی مهمانی ها سر فه های خشک و گلو خراش به شکل کورس تخ وپخی را ه انداز شده است که حتی در یگان محفل گپ پرانی و قصه های معرفی وزیران و.... هیچ فهمیده نمی شود که چه میگویند.
آلاینده ها در بسا اوقات مواد زهری خطر ناک بوده که سبب آلودگی مواد غذایی وسبزیجات شده انسان و حیوان را مصاب به مرض می سازد. قطرات تیل با دود های آلوده سلنسرهای عراده جات روی جاده ها برون میشود خاک و کنار سرک را عطر آگین و یک مقدار آن در هوا بلندد نموده به شکل معلق در یک جای بنلد قرار میگیرند( از طیاره به شکل دیش آنتن بالی شهرکابل دیده میشود). آلودگی موادنفتی دارای بقای سرب ،گازات سلفوریک ، کاربن مو نو و دای اکساید اند که اگه یک بار از همی سرک های خامه و کند کنده با حرکت وسایط شخصی ودولتی و رنجرهای پو لیس به هوا بلند می شود و نگو که چه روزی را بالای این مردم هردم شهید نمی آورند که حتی زور انتی بیوتیک های دکتوران متخصص که دوا را مانند تفنگ چره یی بطرف مرض فیر میکنند هم نمی رسه.

گازات کاربن مونو اکساید بسیار خطر ناک اس که از عدم سوخت کامل مواد نفتی تشکیل و زمانیکه از طریق شش ها داخل جریان خون میشود، وانه اوکسیجن خون را گرفته تکلیف های سینه قیتی و قلبی را بار می آورند. در بسا موارد، قطرات باران ویگان شبنم دانه دانه ، مواد ذهری خطر ناک سلفوریک اسید و سایر ذرات تیزابی معلق هوا را پائین آورده سبب الودگی البسه و بروز امراض جلدی در انسان ، حیوانات و نباتات هم میشوند.
گذشته ازینا، آلودگی صوتی و تشعشعی کلان مشکل دیگه است که در شهر کابل روز افزون است و اشخاص و افرادیکه باین امراض مصاب شده اند هنوز امکان تشخیص ا مراض ناشی ازی آلودگی های صوتی و تشعشعی را در بیمارستان های شخصی و دولتی میسر نیست. تو به ، توبه.

ازینکه دولت د قصه مردم نیست، و جلوگیری از این الودگی ها مشکل است، بهتر است که مردم یک نوع تدابیر امنیتی برای حفاظت خو و اطفالشان بگیرند. غذا های پاکستان اکثر آلوده است وباید از خوردنش اجنتاب کنن. ماسک یک وسیله خوب است برای اطفال و بزرگسالان، از سوخت مواد فوسیلی باید کمتر استفاده کنن، مگر کُله گی غریب است چطور کنن. کار شناسان میگویند" دلشان اگر همی دود و وکاربن دای اکساید ودیگه غازات (CFC) و.... بسیار بالا رفت وانه لایه اوزون( O3 ) ر اشکاف کرده و خاد دیدی که بی خبر یک شهاب سنگ کلان د اوغانستان افتاد و تمام مردم، وکیل وزیرای قد یمی و نو معرفی شده، اعضای پا رالمان، قوماندان حتی قاضی و سارنوال را کته تمام اجنت های خارجی و دخلی از بین خواهد برد، باز ده او صورت چکنیم که محیط زیست و شهر داری برای بازمانده گان شان ،کابل جدید بسازند یا نه سازن؟ باید بیاد تان باشه که از همه آلودگی کده، آلودگی آمدن داعش، پلان رفتن و نرفتن امریکا چرت وفکر مردم را گرفته و هم را گنکس وگول کرده.

قهرمانى دوباره براى سميه كريمى

ادریس جویا — 2013-11-22T16:39:05Z

در هجدهمين دور از ترنومنت بين المللى تكواندوى روتنبورگ، سميه كريمى بانوى چهارده ساله هزاره ساكن آلمان توانست قهرمانى اين دور از مسابقات در وزن ٤٤- كيلو گرم را از آن خود كند.

سميه كريمى در پاسخ به سوال آقاى جويا در آلمان كه چگونه از سد حريفان گذشتى، گفت: با بالا رفتن سن و وزن مسابقات هم سخت تر ميشود ولى من با دعاى والدين و توسل به امام حسين توانستم از سد حريف چكى خود بعد از يك مسابقه نفس گير بگذرم.

اين يازدهيم مسابقه سميه كريمى در آلمان بود و تا به حال سه بار مقام سوم، سه بار دوم و پنج بار در مسابقات مختلف داخلى و خارجى به مقام أولى دست پيدا كرده و بزرگترين آرزويش رفتن به مسابقات بين المللى با نام افغانستان است.
وى در ادامه خطاب به همسالان خويش افزود؛ هر كسى بايد به آرزوهاى خودش باور داشته باشد و هيچگاه نا اميد نشود.
سميه كريمى چندى پيش توانست به قهرمانى مسابقات جنوب آلمان در وزن خود دست پيدا كند و تا به حال عنوان اين قهرمانى "قهرمان جنوب آلمان" يدك ميكشد.

پست اسکریپت

تجاوز به زنان پولیس در تشناب های مشترک

2013-04-25T06:17:17Z

کابل پرس^?: هر چند نداشتن تشناب/ توالت و کانال برای بدرفت یکی از مشکلات جدی در افغانستان می باشد که زمینه ی بسیاری از بیماری ها را بويژه در شهرهای بزرگ همچون کابل بوجود آورده اما نبود تشناب بصورت جداگانه برای زنان پولیس مشکلات بیشتری را ایجاد کرده است. طبق گزارش دیده بان حقوق بشر نبود تشناب جداگانه برای زنان پولیس و نیز جایی جداگانه که آنان بتوانند لباس خود را عوض کنند، علت بسیاری از تجاوزهای جنسی ست که در پولیس افغانستان علیه زنان صورت می گیرد.

در چند سال اخیر موارد زیادی از تجاوز به زنان پولیس توسط همکارانشان در رسانه های بین المللی گزارش شده و تعدادی از زنان پولیس به دلیل تجاوز جنسی که یکی از موارد جنایت حاد می باشد، مجبور به ترک کار و وظیفه شده اند. اکنون نا امن بودن محیط کار برای پولیس که خود باید تامین امنیت سایر شهروندان را تامین کند، رفته رفته به یکی از نگرانی های جدی تبدیل می شود.

در تمام کشورهای جهان بويژه کشورهای غربی، تشناب، محل تغییر لباس و ...در محیط کار برای زنان و مردان جدا گانه می باشد و این موضوع می تواند امنیت محیط کاری را بالاتر ببرد. طبق اظهارات یک مقام پولیس افغانستان، بیشتر تجاوزها علیه زنان پولیس در تشناب مشترک و مکان مشترک برای تبدیل لباس صورت می گیرد.

جدا از این مساله، تشناب عصری و سیستم کانال که بتواند آب آشامیدنی و بدرفت را از یکدیگر جدا کند، در افغانستان بصورت عمومی وجود ندارد. چاه آب در کنار چاه بدرفت چیزی ست که در بیشتر خانه ها در شهرهای افغانستان وجود دارد و همین مساله باعث شده که براحتی آب آشامیدنی و بدرفت یکجا شود. در برخی نقاط هنوز مسیر بدرفت به طرف کوچه و خیابان است که در گسترش بیماری ها کمک می کند. مشکلات ناشی از عدم وجود سیستم بدرفت عصری چنان است که شهری مانند کابل را تبدیل به تشنابی بزگ کرده است.

نظام صحی در افغانستان؛ نظام بیداد و چپاول

2012-12-18T16:35:32Z

حامد کرزی رئیس جمهور که بروز 26 قوس 1391 خورشیدی در کنفرانس ملی ارتقای اخلاق طبابت سخن میگفت بر رعایت اخلاق طبابت تأکید کرد. اما پرسش اصلی این است که آیا رعایت اخلاق در امور و نظام طبابت و یا صحت عامه که در افغانستان با ظلم و غارت اداره میشود محتمل و عملی است؟ و آیا رعایت اخلاق در نظام مبتنی بر بیداد، فساد، بی عدالتی و غارت مضاعف صد ها هزار بیماران فقیری که در رنج و عذاب فقر دست و پا میزنند و هزینه مدوای بیماری به فقر آنها می افزاید چه دردی را برای آنها دوا میکند؟

نظام صحی در افغانستان که شامل ارائه خدمات صحی غرض تداوی انواع بیماران ناشی از امراض مختلف، مصایب جنگ، فقر و غیره است در دو شکل خصوصی و دولتی صورت می گیرد:

سیستم دولتی در امور صحت عامه شامل ارائه خدمات صحی بصورت مجانی و یا در بدل پول بسیار اندک صورت می گیرد. بر مبنای این سیستم، بیماران به مراکز صحی دولتی و کلنیک ها و شفاخانه های دولتی مراجعه میکنند.

تا قبل از حکومت جدید بریاست حامد کرزی و نظام اقتصاد بازار به خصوص در سالهای قبل از جنگ و بی ثباتی در پایتخت و چند شهر معدود در مراکز چند ولایت سیستم دولتی در امور صحی کارآیی نسبتاً بهتر و مؤثری داشت. اما پس از آن به ویژه در حکومت جدید و نظام اقتصاد بازارش این کارآیی یا از بین رفت و یا میزان کارآیی و کیفیت آن بسیار پایین آمد. به حدی که دکتوران مؤظف وشاغل در نظام صحی دولتی که خود از گردانندگان مؤثر این سیستم بودند در بهره برداری بیشتر مادی از نظام اقتصادی بازار به افراد مخل و مخرب این سیستم تبدیل شدند و بر سر انسانهای بیمار، فقیر و مظلوم هموطن خود مشغول تجارت شدند. وقتی من (نویسنده این سطور)به چنین فاجعه ای پی بردم و شما نیز شاید به آن برخورده و پی برده باشید که دکتور متخصص که ریاست شفاخانه مشهوری را در شهر کابل بدوش داشت به بیمار که من او را در آن شفاخانه به تداوی برده بودم گفت: وسایل و لابراتوار ای این شفاخانه بسیار کهنه و نتایج آن همه دروغ است. به کلنیک من را مراجعه کنید که معاینات شما دقیق تکمیل شود.

سیستم خصوصی نظام صحت عامه معاینه ، تداوی و معالجه ی بیماران در بدل پول است. دکتوران معالج و متخصص با اخذ پول گزاف به معاینه و تداوی مراجعین بیمار در معاینه خانه، کلنیک ها و شفاخانه های خصوصی خود و یا مالکان این نوع بیماراستانها می پردازند.

سیستم خصوصی قبل از حکومت رئیس جمهور کرزی و نظام اقتصاد بازار که در قانون اساسی دوران این حکومت تدوین و تصویب یافت، متدوال بود. اما در سالهای عمر این حکومت و حاکمیت نظام اقتصاد بازار آزاد، سیستم خصوصی در بخش صحی بسیار گستردگی یافت و در واقع نه تنها به یک تجارت پر سود بلکه به یک بخشی در نظام اقتصاد بازار تبدیل شد که با دو ویژگی غارتگری و بی عدالتی مشخص میشود. در حالی که رئیس جمهور کرزی از رعایت اخلاق طبابت سخن میزند اما چشم خود را به غارتگری و بی عدالتی در نظام طبابت و نظام صحی حکومت خود می بندد.

غارتگری و بی عدالتی در نظام صحی به ویژه در سیستم خصوصی امور صحت عامه چیست؟

امراض و بیماری های مختلف جسمی و روانی یکی از مصایب جامعه و کشور فقیر و بحران زده ی افغانستان است. فقر و زندگی روستایی که بخش اعظم جمعیت افغانستان را در بر می گیرد به این مصیبت می افزاید. روزانه هزاران نفر بیمار با اعضای خانواده و بستگانشان در شهر کابل و سایر شهرهای ولایات به معاینه خانه های شخصی دکتوران و بیماراستان های خصوصی مراجعه میکنند. آنها پول های هنگفتی را در جهت مداوای خود می پردازند. پرداخت پول از سوی بیماران با پرداخت فیس معاینه داکتر آغاز می شود که حد اقل آن دو و یا دو نیم صد افغانی است.

تمام دکتورانی که معاینه خانه و یا کلنیک و شفاخانه شخصی دارند دارای وظایف رسمی و دولتی در شفاخانه های دولتی و مراکز صحی اعم از مراکز آموزشی و معالجوی هستند. ساعات کار آنها در محل وظایف رسمی و دولتی بر مبنای قوانین افغانستان از ساعت هشت صبح آغاز میشود و تا ساعت چهار عصر ادامه می یابد. دکتوران در واقع پس از هفت ساعت کار روزانه در محل وظایف رسمی خود به معاینه و تداوی بیماران در معاینه خانه و کلنیک های شخصی و خصوصی می پردازند. بسیاری از این دکتوران به خصوص دکتوران معروف و مشهور به عنوان متخصص و پروفیسور در اوقات معاینه که تا ساعات 9 و 10 شب ادامه می یابد از پنجاه تا نود نفر بیمار را مورد معاینه قرار میدهند و نسخه دوا می نویسند. هر داکتر در جوار و یا منزل پایان معاینه و کلنیک خود دوا فروشی، لابراتوار و سایر امکانات معاینه چون عکس برداری، معاینه تلویزیونی و غیره دارد و مریض مکلف است تا دوا را از همان دوا فروشی خریداری کند و معاینات خود را در همانجا تکمیل کند. نکته ی جالب این است که به ندرت میتوان دوا یا داروی نسخه یک داکتر را از دوافروشی دیگر بدست آورد. و شگفت آور اینکه هر دکتور، مراجعین بیمار خود را مکلف میکند تا علی رغم داشتن نتایج معاینات مختلف در لابراتوار و مراکز صحی دیگر معاینات خود را بصورت مجدد در معاینه خانه و کلنیک داکتر جدید تکمیل کند؛ حتی اگر بیمار معاینات خود را یک روز قبل یا همان روز انجام داده باشد. وقتی این داستان بسیار ترسناک میشود که یک مریض در مراجعه به پنج داکتر به پنج نوع تشخیص متفاوت روبرو می شود و داروهای تجویز شده در هر پنج نسخه نیز متفاوت است. هر داکتر، بیمار تازه وارد خود را از استفاده ی دارو های نسخه دکتور دیگر ممانعت میکند. در این جریان به چند نکته قابل پرسش میتوان برخورد که پاسخ آن به پاسخ حکومت و به ویژه وزارت صحت عامه بر میگردد:

1- آیا دکتورانی که پس از شش هفت ساعت کار رسمی و دولتی روزانه که عمدتاً کار خسته کننده فکری و مغزی میباشد توانایی آنرا دارند تا در عصر و شب همان روز ده ها نفر بیمار را معاینه کنند و بیماری آنها را پس از تحقیق و صحبت مورد نیاز با آنها تشخیص دهند؟ در کدام جامعه و کشوری یک داکتر پس از هشت ساعت کار رسمی روزانه دها نفر بیمار را که حتی تا نود نفر برسد مورد معاینه و تشخیص قرار میدهد؟ آیا چنین معاینه و تشخیص بیمار از لحاظ علمی و در گام نخست بر مبنای علم طب و حتی از لحاظ اخلاقی درست و مجاز است؟

2- دکتورانی که روزانه تا ده ها هزار افغانی از معاینه و تداوی بیماران خود بدست می آورند تا چه حد از این عواید به دولت مالیه می پردازند؟ آیا حکومت نظارتی در این مورد دارد؟ آیا مردم ، مطبوعات، پارلمان و سایر نهاد های مدنی به آمار این عواید و همخوانی آن با میزان عواید بخش خصوصی صحت عامه دست یافته اند؟

3- حکومت و وزارت صحت عامه تا چه حدی بر بخش خصوصی امور صحی، سیستم و خدمات صحی این بخش نظارت دارد؟ میکانیزم این نظارت چگونه است و چگونه میتواند از نارسایی، ظلم و بی عدالتی بخش خصوص در امور صحی جلوگیری کند؟

تصاویر تکان دهنده از شفاخانه ی مرگ، شفاخانه ی محمد داود در کابل

سه شنبه 31 جولای 2012, کاری از کابل پرس

کمک سازمان ملل، گام کوچکی برای جلوگیری از مرگ مادران هنگام زایمان

2012-02-16T20:46:15Z

افغانستان یکی از کشورهایی است که بیشترین رقم مرگ و میر مادران را هنگام زایمان دارد، ظاهرا افغانستان اولین کشور آسیایی است که بیشترین میزان مرگ و میر مادران هنگام زایمان اتفاق می افتد و دومین کشور در سطح جهام می باشد. هرچند چندی پیش وزارت صحت اعلام کرد که میزان مرگ و میر مادران هنگام زایمان به صورت نسبی در بخش نقاط افغانستان کاهش یافته است، اما باز هم افغانستان در آسیا مقام اول و در جهان مقام دوم را از آن خود کرده است.

به تازگی سازمان ملل تلاش جدید را برای کاهش مرگ و میر مادران در افغانستان آغاز کرده است. صندوق جمعیت سازمان ملل متحد شش میلیون دالر را در اختیار وزارت صحت افغانستان قرار داده است که خدمات صحی را برای مادران و نوزادان در برخی از ولایات دورافتاده افغانستان بهبود بخشد. ثریا دلیل، سرپرست وزارت صحت افغانستان می گوید که تمرکز اصلی آنها در این برنامه، کاهش مرگ و میر مادران و نوزادان است. از این پول، برای بهبود خدمات صحی در ولایت شمالی فاریاب، ولایت بدخشان در شمال شرق و ولایات بامیان و دایکندی در مرکز افغانستان استفاده خواهد شد. این ولایات، در جمله فقیر ترین مناطق افغانستان به شمار می رود که علاوه بر سایر امکانات زندگی، سطح خدمات صحی به ویژه برای مادران و نوزادان در آن به شدت پائین است. اما در عین حال چندی پیش موسسه حمایت از اطفال در افغانستان اعلام کرد که مرگ و میر مادران در شماری از نقاط این کشور کاهش یافته است. ازجمله ولسوالی گلدره و شهر کابل از مناطقی است که که براساس گزارش این موسسه میزان مرگ و میر مادران کاهش نشان می دهد. هم چنین در برخی دیگر از شهرهای افغانستان کاهش مرگ و میز مادارن گزارش شده است، اما مناطق مرکزی بامیان و دایکندی و شمال شرق کشور یعنی بدخشان و شمالی کشور یعنی فاریاب و... از جمله مناطقی هستند که مرگ و میر مادران در آن فاجعه بار است و خدمات صحی برای ماران بار دار به شدت اندک است، طوری که همین یک ماه پیش مادری در ولایت بامیان چهار قلو داشت، هنگام زایمان هر چهار فرزندنش را از دست داد و خودش هم تا سرحد مرگ به پیش رفت، اما به سختی توانست در هنگام زایمان جان سالم بدر برد، در حالی بسیاری از مادران دیگر در ولایات ذکر شده جان شان را هنگام زایمان از دست می دهند. از آنجای که این ولایات کوهستانی است و کوهستانی بودن آن خود مشکلات زیادی برای این مردم و زنان باردار ایجاد می کند، چالش دیگری که وجود دارد تبعیض نسبت به این ولایت ها است، این دو پدیده سبب شده است که علی رغم کاهش مرگ و میر مادران و کودکان در دیگر نقاظ افغانستان، در این مناطق همچنان فاجعه بار باشد. فاصله میان مراکز صحی و محلات زندگی این مردم بسیار زیاد است و به همین دلیل بسیاری از زایمان ها در خانه ها و تحت نظر قابله های غیرحرفه ای انجام می شود.براساس آمار وزارت صحت افغانستان، در حال حاضر به طور متوسط در هر دو ساعت، یک زن درافغانستان به دلیل مشکلات ناشی از دوره بارداری جان خود را از دست می دهند که بیشترین واقعات مرگ و میر مادران را در هنگام زایمان در ولایاتی است که ذکرآن رفت.

گتی ایمیج
به هرحال اکنون وزارت صحت افغانستان می گوید این پولی که از سوی سازمان مل کمک شده بیشتر دراین مناطق به مصرف خواهد رسید تا به تعداد بیشتری از قابله ها آموزش های حرفه ای ارایه کند.همچنین در ولایات دایکندی، فاریاب و بامیان، مراکز جدید صحی برای مراقبت از زنان باردار ایجاد شود. قرار است گروه های سیار پزشکان و قابله ها در ولایت بدخشان ترتیب داده شود تا در صورت نیاز، به محلات دورافتاده در این ولایت رفته و به مردم خدمات صحی فراهم کنند. اما این که تا چه اندازه این وعده ها عملی می گردد، هنوز روشن نیست، زیرا ولایت های محروم افغانستان بارها بارها و از این گونه وعده را شنیده اند اما هنوز هم هیچ گام عملی در این راستا برداشته نشده است، 7 سال پیش بود که دولت مرکزی برای بامیان وعده قطعی داده بود که برای مرکز شهر بامیان برق می آورد، اما طی این سالها بارها مردم تقاضی برق کردند، اما تا امروز هرگز خبری از برق نیست.

آنچه امیدواری های تازه ای را در مورد برداشتن گامهای هرچند اندک در این مورد ایجاد می کند این است که سازمان ملل پولی را که اختصاص داده است مناطقی را خود مشخص کرده و به همین دلیل این امید وجود دارد که شاید این مبلغ در مناطق مورد نظر به مصرف برسد و از گزند فساد و تبعیض مصون و محفوظ بماند، هرچند که این مبلغ به اندازه ای نیست که مشکلات اساسی این مردم را در مورد مسایل صحی مادران در این ولایات برطرف نمایند، اما به هرحال مرهم اندکی است برای برای دردها و زخم های ناسوری مردم این ولایات تا شاید اندکی از فجایع مرگ و میر مادران و کودکان در ولایات جلوگیری شود.

گتی ایمیج

با آن كه در افغانستان نهاد ها و ارگانهاي زيادي براي دفاع از حقوق، آزادي زنان و رفاه حال آنان در جامعه و خانواده، بوجود آمده است اما در کال زنان افغانستان و بخصوص ولایت های یاد شده كمترين بهره را ازامكانات رفاهي دارند و در سايه اين محروميت هاست كه آمار مرگ و ميرزنان هنگام زايمان نيز بالا ست.

در سطح کلی در افغانستان سه عامل در افزايش مرگ و ميرزنان افغان هنگام زايمان نقش اساسي دارد. اولين عامل نگاه سنتي و عاميانه در مورد زايمان است. در روستا ها و حتي شهرها هنوزهم تعداد زيادي از خانواده ها يافت مي شوند كه هيچ اهميتي به دوران بار داردي و زايمان زنان قايل نيستند، براي شان سخت است و يا ننگ شان مي آيند كه زن حامله را براي زايمان به كلنيك يا درمانگاه ببرند، بخصوص برخي از پيرمردان و پير زنان بدين باورند كه خود در خانه توسط قابله محلي زاده شده اند و اكنون عروس يا دختر شان نيز راه آنان را ادامه دهند و فرزند شان را در خانه زايمان كنند. آنان از آن جايي كه بي سوادند هيچگاه عواقب و خطرات اين نوع زايمان ها را نمي دانند و نيز نمي دانند كه در زمان خود شان نيز هزاران زن هنگام زايمان جان باخته اند و اين در حالي است كه با گذشت زمان و امكانات رفاهي اندكي كه زنان نسبت به گذشته برخوردار شده اند، زايمان طبيعي آن هم بدون داكترقابله و با تجربه بسيار دشوار شده است و درزندگي مدرن امروز در بسياري از نقاط دنيا زايمان بدون داكتر قابله از محالات به شمار مي رود، اما در افغانستان هنوزهم تعداد زيادي از زايمان ها بدون داكترقابله و توسط افراد و يا قابله هاي محلي صورت مي گيرد، اين نوع از قابله ها هرگز نمي فهمند كه برخي از زنان بدون سزارين نمي توانند زايمان كنند و متاسفانه درزيردستان ومالش هاي بي مورد قابله محلي زائو جان مي سپارند.

دومين عامل نبود امكانات طبي و زايشگاه در بسياري از نقاط افغانستان است، هر چند كه امکانات و وسايل طبي وامكانات پزشكي نسبت به سال هاي قبل روز به روز افزايش پيدا مي كند و افغانستان در اين زمينه طي ده سال پيشرفت چشم گيري كرده است اما هيچ گاه نتوانسته است نيازمندي هاي طبي همه مردم افغانستان را برآورده سازد.

سومين عامل مرگ و مير مادران هنگام زايمان زاد و ولد متعدد و پشت سرهم است، طبيعي است كه در برابر هر زايمان انرژي زيادي از مادر هدر مي رود و بايد چند سال بگذرد تا انرژي طبيعي خود را دوباره بدست آورند، اما زايمان متعدد سبب مي گردد توان بدني مادر به كلي از بين برود و توان بدني اش در برابرهجوم ميكروب ها ضعيف مي گردد. متاسفانه در افغانستان برنامه سازمان یافته ای از سوي وزارت صحت عامه و يا بخش صحي وزارت زنان، براي راهنماي و یا تنظیم خانواده وجود ندارد. در حالي كه يكي از وظايف اصلي وزارت صحت عامه آگاهي بخشي مادران در مورد بهداشت دوران حمل يا بارداري و فاصله انداختن ميان بارداري هاست. در حالي كه در همه كشورها براي جلوگيري از افزايش بي رويه جمعيت و سلامتي مادران و رشد و پرورش كودكان، حتي در روستاها اداره طبي به نام راهنماي خانواده دارند، اما در افغانستان متاسفانه حتي در شهرهاي كشور راهنماي خانواده بسیار اندک است.

به هرحال هرچند کمک سازمان ملل برای کاهش میرگ و میر مادارن در ولایت های یادشده اندک است، اما امید است که همین مبلغ اندک نیز در جای درستش به مصرف برسد و نتیجه مطلوب را برای کاهش زنج و آلام مادران و مرگ و میر آنان به دنبال داشته باشد.

کاهش آلودگی شهر کابل با ادامه یک روز رخصتی و یا فرار از وظیفه

2011-06-13T08:22:00Z

آلودگی هوا یک معضله عمومی است که از زمان انقلاب زراعتی هسته گزاری و دانشمندان و محا فل علمی متوجه گردیدند، بعد از انقلاب صنعتی گراف آن کم کم سیر عمودی را پیموده با افزایش نفوس روی کره زمین وپیشرفت در عرصه صنعت وتکنالوژی به یک مشکل جهانی مبدل گردید. روشن است که چرخش تکنالوژی به مواد خام و انر ژی نیاز مبرم دارد، دریافت این محموله ایجاب استفاده بیشتر از منابع طبیعی را مینماید که کشور های پیشرفته صنعتی منابع طبیعی خودرا ختم ویا در حال خاتمه است و در تلاش بدست آوردن منابع کشور های عقب مانده و در حال توسعه اند. استفاده از منابع طبیعی بدون یک پلان علمی تداومی نسل های آینده را به خطر کمبود و ضروریات دوران حیات مواجه وکشور های پیشرفته را وا میدارد تا از فر آورده های کمیاوی در کوره ها وفابریکات تولیدی ذرات وعناصر مهلک زهری را در فضا رها وسبب آلودگی بیشتر هوا میشوند. کشور های صنعتی دو راه را در پیش دارند، یکی قدرت وسرمایه برای زندگی بهتر ودیگر داشتن هوای تازه عاری از هر نوع آلودگی. البته راه اولی راتر جیح داده با عدم رعایت قوانین ملی و میثاقهای بین الملی سیستم های ایمنی و جلو گیری از آلودگی هارا تا حدی بسیار جدی مراعات و پیگیر نمی نمایند.

در رابطه به آلودگی هوای کابل که مقامات ذی صلاح علت آنرا کثرت نفوس وتراکم بیش از حد عراده جات میدانند وباین دلیل روز های پنجشنبه را جهت کاهش آلودگی شهر رخصتی عمومی اعلان نموده اند، اما این چاره اساسی نیست. روانشناسان این نوع تدابیر را بنام فرار روانی یاد مینمایند که انسانها در بسا موارد هنگام عجز در اجرای وظیفه ویا رسیدن به هدف شان دست به اقدامات دگر میزنند تا خودرا تسلی دهند وذهنیت مردم را درین رابطه تغیر دهند. در هفته پنج روز کارو دو روز رخصتی کار خوب است و اکثر کشور های جهان باین سیستم پیش میروند، مگر بهتر این بود که روز شنبه رخصتی اعلان می شد مانند کشور اسلامی پا کستان در منطقه.

افغانستان کشوریست آلوده با فساد، رخصتی روز پنجشنبه به شدت این موضوع می افزاید و کشور را در یک انزوای معاملات تجارتی و ار تباطات قرار میدهد. امروز بیشتر کشور های اقتصادی جهان تحت نام جنگ با تروریزم در کشور ما حضور دارند و مجبورند در بخش های مختلف با کشور های خود وسایر ممالک جهان علی الخصوص افغانستان در ارتباط و معامله باشند، ارتباطات مستلزم مخابره، مسافرت، بانکداری، تهیه و تدارکات لو ژستیکی و سایر موضوعات است. اما قسمی که دیده میشود روز های پنجشنبه و جمعه در افغانستان وشنبه ویا یکشنبه در در سایر کشور ها رخصتی است. پس در هفته 3-4 روز کاری باقی میماند و سوال عمومی این است که آیا با چنین تدابیری میتوان خودرا با نورم های کاری این کشور ها که بکمک شان نیاز مبرم داریم خودرا عیار ساخت؟ تجارت وسایر امورات بیرونی کشور خودرا رونق داد؟ جواب واضیح است که نه خیر، بلکه باعث تضعیف روابط با این کشور ها میگردد.

باید گفت آلودگی شهر کابل عمومآ منشه انسانی داشته واز نگاه حفاظت محیط زیست هر حادثه یا هر آنچه در محیط رخ میدهد، منبع ومنشا آن انسانی باشد قابل علاج و پیشگیریست که میتوان با اتخاذ تدابیر لازم وبا دلسوزی در اجرای وظیفه جلو آنرا گرفت، اگر اجرای وظایف در راستای خدمات شهری از یک روز بروز دیگر حواله گردد، تراکم کار، نیازمندی های مردم، عدم امکانات به شدت و مشکلات محیط زیستی می افزاید و مسؤلین را در یک در سرگمی قرار میدهد و مجبور میشوند تا بهانه هایرا جستجو کنند.

یکی از خصوصیات شهرها اینست که قابلیت جذب را دارد و با گذشت زمان نفوس آن بیشتر میگردد. تراکم نفوس در شهر های بزرگ وافزایش عراده جات یک امر عادی است و یک چلنجی است برای زندگی مدنی در سراسر جهان که سایر کشور ها این حالت را گذشتانده اند ویا در حال گذاراند مگر افغانستان در حالت تمرین آن قرار دارد. با گذشت زمان علاقه مردم دهات به شهر نشینی بیشتر میگردد که علت آنرامیتوان در موارد چون دریافت کار، امور بهداشتی، امنیت، تعلیم وتربیه وسایر امکانات که در شهر میسر است سراغ نمود. مگر دولت و مقامات مسؤل مجبور و مکلف اند بادر نظر داشت کثرت نفوس و احصاییه دقیق نفوس دست بکار شوند و بخا طر رفع نیازمندی های مردم در شهر ها و بر عکس آن در دهات بر نامه ریزی نمایند. برنامه های انکشافی همیشه در موارد نیازامندی های مردم ده فیصد افزود را( برای تازه واردان به شهر) پیشبینی و در موارد استفاده از منابع طبیعی ده فیصد کمتر( بمنظور نیازمندی نسل بعدی) را در نظر میگیرد. دیده میشود که در جهان حتا در کشور های عقب مانده شهر هایی وجود دارد که نفوس آن بیشتر از کشور مان است مانند مکسیکو، دهلی جدید... مگر با از دیاد نفوس، سیستم خدمات شهری مانند: ترانسپورت، مکاتب، دانشگاها، مخابرات، شفاخانه ها، سیستم آبراسانی، کانالیزیسیون، تنظیم امورات شهرداری وبلدیه، نظر به از دیاد نفوس و آنچه نظر به حالات کشور پیشبینی میگردد/ طرح و تجدید میگردد و نیاز آن میرود تا سیستم اداری و سیاسی در شهر ها نیز تجدید گردد. ازدیاد نفوس مستلزم آن است که شهر ها باید به سهیم ساختن مردم و سعت پیدا کند نه اینکه شهر دارد خود را در یک نقطه مانند گرداب مصروف ساخته، بدون پلان منظم یک پیاده رو را چندین بار ترمیم و یک سرک را چنید بار قیر ریزی و کندن کاری نماید.

عوامل الودگی شهر کابل و دیگر شهر های کشور معلوم است و سبب آن عمل کرد خود انسانها، باشنده گان، ادارات دولتی است، اگر خواسته باشیم با تدابیر زیر جلو آلودگی را میتوان گرفت:

• درزمستان که هوای کابل بیش از نورم آلوده میشود سبب آن رکود درختان است، در ختان گازات مضره را جذب واکسیجن مورد نیاز را تولید مینمایند( یک درخت متوسط برای11-16 نفر در یکسال اکسیجن تولید مینماید) و توسط خود مردم وعدم حفاظت از جانب شهرداری و وزارت زراعت قطع گردیده اند که میتوان دوباره غرس، حفاظت و مردم را تشویق نمود تا در مقابل خانه های موجوده و نوساز شان نهال غرس و حفاظت نمایند.

• دیده میشود که ریاست سرسبزی شهر داری ووزارت زراعت همه ساله نهالهای زینتی را که رشد بطی دارند در کنار جاده ها و گلدانها غرس مینمایند و دود اگساست عراده جات و خاک باد سوراخ های برگهارا بند و حتی رنگ برگ درختانرا تغیر شکل میدهند، بهتر است که نهالهای پهن برگ مانند توت، پشه خان، پنجه چنار، شنگ... که هم بعضی هاعمر طولانی دارد و هم ظرفیت جذب گازات و تولید بیشتر اکسیجن را دارند یکجا با نهال های زینتی در حاهای معینه غرس و حفاظت نمایند. اما میبینیم که همه ساله در بهار نهال غرس و بعد از گذشت چند ماه یک تعدا بسیار کم آنها دیده شدهو متباقی خشک میگردند.

• عراده جات کهنه وفرسوده، گازات کاربون دای اکساید و مونو اکساید و مواد نیم سوز را که سبب اکثر بیماری های طرق تنفسی، فشارخون، سکته های قلبی، امراض جلدی، نفس تنگی، آلودگی آب وخاک وغیره هستند جبرآ باید توقف داده ویا تجاران و بانکداران تشویق نمایند تا به شکل قر ضه عراده جدید به مالکین شان تهیه و عراده کهنه را جمع آوری نمایند .

• تیل های وارداتی پطرول و دیزل دارای کیفیت بسیار پائین وآلوده با سرب وسلفر که بمنظور نرمش ماشین موتر واحتراق سریع در انجم عراده میگردند از جمله عناصر سمی و خطر ناک اند ، سبب امراض مختلف در وجود انسان ونباتات میشوند، عامل دیگر آلودگی اند. ادارات مربوطه میتوانند جلو وردود این نوع تیل هارا گرفته ویا تانک های تیل را وقتآ فوقتآ تفتیش وبازرسی نمایند.

• فرش نباتی تپه های اطراف شهر کابل توسط افراد از بین میرود، باید جلو آن گرفته شود ویا در احیاء آن اقدام صورت گیرد تا از خاک باد های خطر ناک شهر جلو گیری وکمر بند سبز شهر وسعت داده شود.

• کندن کاری جاده ها و پیاده روها که بدون هم آهنگی وزارت خانه ها وشهر داری توسط کمپنی های اجیر/ شخصی ویا دولتی صورت میگیرد، روی یک پلان منظم بعد از تکمیل یک ساحه- ساحه دیگر زیر کار گرفته شود. نه اینکه هر گوشه شهر را قبرستان ساخت مانند جاده مقابل شهر داری در حال حاضر.

• مواد مازاد بسته بندی بازرگانی مانند کاغذ، پلاستیک واشیای مازاد رستورانت ها..... همه منشه انسانی دارد و میتوان از طریق وزارت تجارت، اتاقهای تجارت، وزارت مالیه ویا اتحادیه صنعت کاران جلو گیری نمود.

• تجمع بوتل های خالی آب معدنی، نوشابه در جویچه های سرک نیز توسط مردم وفرو شنده ها صورت میگیرد میتوان فابریکه های تولید آب و نوشابه را متقاعد ساخت تا بعد از استعمال روی یک بر نامه دوباره جمع آوری نمایند، که علاوه از تنظیم کثافات زمینه کار برای یکعده از بیکاران شهر فراهم میگردد. از سوختاندن کاغذ و پلاستیک در کنار سرک ها و در یای کابل جلو گیری شود. چهت عاید بیشتر دولت، وزارت مالیه مانند کشور های پیشرفته بالای مالکین این نوع فابریکه ها گرین تکس ویا تکس سبز را وضع نماید.

• اعمار خانه های خود سر که اکثر روی یک معامله اعمار گردیده ومشکلات تنظیم کثافات درین نواحی نیز منشه انسانی داشته، بهتر است که شهر داری روی یک پلان منظم با در نظر داشت ضروریات شهر نشینی همین زمین های اشغالی را بشکل قانونی آن برای تازه واردان، بیجاشده گاه و عودت کننده گان توزیع مینمود تا مشکلات مردم رفع، چهره شهر زیبا و عاید دولت می شد. حالا هم میتوان این ساحات را دوباره تنظیم نمود تا از یک طرف مشکل مردم رفع و از جانب دیگر آلودگی شهر کاهش یابد.

• وزارت صحت عامه و وزات معارف با پیاده ساختن پروسه شخصی سازی( قبل از وقت)، تعداد زیادی از شفاخانه های بی بند وبار وبدون نورم و مکاتب را در شهر اجازه فعالیت داده اند، از نگاه تخنیکی و آنچه در جهان معمول است لازم بود که به همان پیمانه خدمات تعلیمی و بهداشتی را در اطراف شهر وسعت میدادند. اما هیچ اقدامی درین راستا صورت نگرفته حتا در فکر آن نیستند تا یک اندازه ضروریات مردم در دهات مرفوع سازند تا از ورد بیشتر مردم در شهر جلوگیری گردد.

• حرکت عراده جات ومردم در سرک وخیابان ها ، خاک رادر هوا بلند و ترکیب آن با دود و گازات سبب آلودگی بیشتر میگردد که در قدم اول میتوان سرک های خامه و کهنه را اسفالت و خیابان هار به همکاری دو کانداران و مردم کانکریت و نهالکاری نمود.

• آلودگی هوا در زمستان بیشتر در شب هنگام است، یعنی زمانی که هوای روی زمین در روز گرم میگردد و هوای گرم شب هنگام صعود و هوای سرد را با گرد وخاک به سمت پائین تحت فشار قرار میدهد که حتی راننده به مشکل سرک را میبیند و گردش عرادجات هم شب هنگام کم است، اما آلودگی بیشتراست نظر به بهار که درختان پر برگ وسبز اند. پس علت عمده عراده نبوده بلکه در روز های رخصتی گردش عراده جات بیشتر میشود.

• سوخت مواد فوسیلی چوب، تایره کهنه، ذغال وغیره برای تسخین منازل، داش ها و پخت وپز صورت میگر که سبب آلودگی بیشتر هوا میگردد. لازم است که برای شهروندان برق و گاز را به قیمت نازلتر تهیه بدازند ویا نرخ را کنترول نمایند. دیده میشود که نرخ مواد یکدم بلند میرود و بعد از شکایت زیاد با شنده گان صرف یک افغانی پائین می اید. اقلا درین راستا خصوصآ زمستان دولت میتوانند که در ادارات دولتی از سوخت چوب جلوگیری نماید تا از از بین رفتن جنگلات جلوگیری شود.

• ادارات مر بوطه هنوز در شهر کابل نتوانسته تا از طریق رسانه ها ودیگر شیوه ها، فرهنگ شهری را به مردم معرفی نماید. باشندگان شاهد حال اند حال که رمه های بز و گوسفند در کنار جاده ها، زباله دانی ها به چرا مشغول اند که علاوه از آلوده ساختن شهر، از بین بردن سبزه و نهالهای خود رو گوشت این حیوانات منبع و انتان مکروب است، از حانب ،امکان دارد که روزی کوچی ها/کدوال / در شهر کابل اد عای علفچر نمایند و مشکل دیگری در شهر خلق شود.

• اداره ملی حفاظت محیط زیست که خودرا پالیسی ساز خطاب مینماید، قوانین محیط زیست و آلودگی هوارا تصویب و در جریده رسمی به نشر رساینده، از اینکه تطبیق نمیشود، مردم و منابع ذیربط از آن اطلاعی نداشته باشند چه فایده دارد؟ نظر به همین قانون هر وزارت در راستای حفظ محیط زیست و جلو گیری از آلودگی ها باید طرزالعمل داشته باشند، معلوم نیست که از طرف این اداره چه اقدامی درین راستا صورت گرفته است تا در عمل پیاده گردد؟

• در جهان، پالیسی های دولت عمومآ از طریق وزارت معارف و اطلاعات کلتور به آگاهی مردم و شهروندان رسانیده میشود تا باشندگان به فرهنگ شهری و زیست باهمی اشنائی پیدا کنند، معلوم نیست که اداره مر بوطه پا لیسی ساز درین راستا به همکاری ادارات مر بوطه چه مقدار کاری را انجام داده است؟

• اداره ای تحت نام کنترول، نورم و استندرد در کشور موجود است، ایجاب مینماید که این اداره مطابق نام خود برای اجناس مصرفی، تولیدی و توریدی نورم مشخص با فورمول ترکیبی مشخص سازگار با محیط زیست کشور داشته باشد مانند : تیل، مواد خوراکه، نوشابه ها، اجناس وارداتی مصرفی، سیستم بسته بندی و ترانسپورتی، رنگ های تعمیراتی، اجناس سرامیک، بطری های چراغ و تیلفون ها، بسته بندی تیوب های پماد طبی( سرب دارند) وغیره همه در آلودگی ها سهیم اند. اما دیده میشود که این انسانها اند که به داخل کشور می آورند و مصرف مینمایند.

خلاصه مطب اینکه، دلایل زیادی و جود دارد که دخالت انسان را در آلودگی هوا بر ملا میسازد و این خودمردم اند که هوا ودر مجموع محیط زیست شانرا آلوده میسازند وهمین انسانها اند که از آلودگی ها جلو گیری مینمایند و همین انسانهای داخل شهر اند که صدمه می بینند یعنی آلودگی شهر ها منبع طبعی ندارد تا از قدرت انسان و اولیای امور خارج باشد. پس چرا مسئولین امور دست بکار نمی شوند، آیا احساس مسؤولیت نمی کنند؟ امید به دوام کارشان ندارند؟ کدام فشار داخلی و خارجی است که مانع کار شان می شود؟ انها همه سوالات اند که در ذهن مردم خطور مینماید ورنه همه خواهان یک زندگی آرام اند و متوجه سلامت وجود خود و اطفالشان اند که با اندک تحرک از جانب ادارات مربوطه شهر وندان سهم خودرا ادا مینمایند. مگر منحیث یک باشنده شهر کابل بیادم نیست که رئیس کدام ناحیه و یا شهر دار در کدام محل رفته باشد و با شنده گان آن منطقه را در راستای پاکی و صفایی شهر، تنظیم کثافات، سر سبزی... بامردم صحبت و آنهارا تشویق کرده باشد. قسمی که دیده میشود باشنده گان شهر اکثر اوقات به ادارات خدمت رسانی هفته ها و ما هارا سپری مینمایند مگر مشکل شان از نظر کار اداری مر فوع نمی شود. امید در هفته محیط زیست، اولیای امور دررفع معضلات زیست محیطی در جریان سخن رانی ها و بزرگ داشت از روز جهانی محیط زیست، دست به کار شده عملا اقدام نمایند.

قاعده بغدادی چیست؟ این کودکان به آموزش زبان مادری، سلامتی، ریاضیات، حقوق بشر و...نیاز دارند

2011-03-09T22:55:00Z

کودکان در مکاتب به آموزش زبان مادری، سلامتی، ریاضیات، حقوق بشر و سایر مضمون های ضروری نیاز دارند نه به قاعده بغدادی آن هم زیر نظر واپسگرایان. مافیای طالبان در وزارت معارف افغانستان به رهبری فاروق وردک، سیستم آموزشی افغانستان را در مسیر طالبانی شدن کامل قرار داده است.
کودکی در هلمند / عکس از کتی ایمیج
- عکس / حقوق کودکان و زنان, هویت، تاريخ، فرهنگ و زبان, آموزش، مکاتب و دانشگاه, بهداشت و سلامت

شفاخانه های دولتی از ارائه خدمات عاجزاند

2011-02-24T20:21:17Z

خبرنگار: ناجیه صدیقی- کابل

نارضایتی مردم از خدمات صحی درشفاخانه ها موضوعی است که تاکنون کمتر دررفع آن از سوی مسوولین توجه گردیده است.

کم توجهی وعدم مسوولیت پذیری ازسوی داکتران ونرسها دراین شفاخانه ها باعث می گردد تا مریض های قابل علاج جان خود را ازدست دهند یاآنکه مدت زمان بیشتری در بستر مریضی بمانند.

مصطفی درحالی که دستش با دستمالی پیچیده و به گردنش آویزان می باشد، می گوید: " دستم شکسته بود، اما پس ازآنکه مدت یک ماه در شفاخانهء چهارصد بستر ماندم، به اثر بی توجهی داکتران دستم آهسته آهسته از کار افتاد اکنون فلج شده است."

وی می افزاید : " اگر داکتران توجه می کردند، دستم خوب می شد ولی اکنون فلج است."

ازسویی هم نبود شفاخانه های ستندرد و مجهز با سامان آلات پیشرفتهء دولتی بازار برخی شفاخانه های خصوصی را پربار ساخته و این مراکز با مصارف گزاف به تداوی مریضان می پردازند.

ذبیح الله یک تن ازکسانی که مریض خود را از شهر قندهار آورده می گوید: " داکتران در شفاخانه های دولتی کارنمی کنند مجبورشدم تا مریضم را به یکی از شفاخانه های خصوصی ببرم اما اینجا مصرف به حدی است که از توان ما بالا است نمی دانم چه کنم. "

به عقیده مردم، شفاخانه های خصوصی یگانه هدف شان اخذ فیس های بلند است آنها نبود شفاخانه های ستندرد دولتی را عامل این همه مشکلات می دانند.

قدرت الله درحالی که بشدت عصبانی است می گوید:" اگر ما شفاخانه مجهز با داکتران دلسوز وصادق می داشتیم چرا مریضان خود را درشفاخانه های خصوصی یاخارج از کشور می بردیم. وی می افزاید، درشفاخانه های دولتی دلسوزی به مریض نیست داکتران کارنمی کنند نرسها نیز بسیار بی توجه هستند."

شفاخانه علی آباد که از جمله شفاخانه های پر ازدحام در کابل می باشد از لحاظ نظافت یکی از بد ترین شفاخانه ها است.

جمیل یکی از مریضانی است که به مرض گریپ( سرما خوردگی از نوع شدید) مبتلا شده مدت دو هفته می شود در این شفاخانه بستری است .

وی به خبر گزاری بست باستان گفت : " نظافت در شفاخانه بسیار بد است، از دو هفته می شود که در این شفاخانه بستری هستم اما در وضعیت صحی ام کدام تغییری نیامده اطاقی که بستری هستم سرد و ناپاک است."

یکی از داکتران شفاخانه علی آباد می گوید که ساختمان این شفاخانه موقتی می باشد و آنها به زود ترین فرصت از این جا به تعمیر جدید که در نزدیکی دانشگاه کابل ساخته شده انتقال خواهند کرد.

به گفته وی "به همین خاطر در نظافت شفاخانه توجه صورت نمی گیرد."

شماری از مردم شکایت از آن دارند که با این همه انکشاف تکنالوژی صحی در جهان و کمک های که به افغانستان صورت می گیرد، هنوز هم شفاخانه های این کشور وسایل و تجهیزات پیشرفته و گاهی هم برخی از وسایل رایج را نیز ندارند ویا استفاده از همچو وسایل را کارمندان صحی بلد نیستند وهمچنان مشکل دیگری که مردم به آن مواجه است ، حفظ الصحه شفاخانه ها و رفتار نا مناسب کارمندان شفاخانه ها با مریضان ومریضداران است وضعیت حفظ الصحه شفاخانه ها بسیار بد است که سبب می شود امراض از یک مریض به مریض دیگر انتقال کند.این علت ها باعث شده تا مریضان مجبورا به خاطر تداوی به کشور های همسایه سفرکنند . حتی ایجاد شفاخانه های متعدد خصوصی با تبلیغات رنگارنگ نیز نتوانسته در کاهش مشکلات موثر باشند.

سخي كارگر سخنگوی وزارت صحت عامه به خبر گزاری بست باستان گفت بعضی مشكلات در شفاخانه ها وجود دارد وشفاخانه علی آباد مربوط وزارت تحصيلات عالی ميشود که مردم همواره از اين شفاخانه شكايت می كنند.

موصوف در رابطه به مصارف و فيس های گزافی كه در شفاخانه های خصوصی گرفته ميشود، گفت بازار آزاد است وشفاخانه های شخصی از لوازم مدرن استفاده ميكنند آنها دخالت كرده نمی توانند اما در قسمت كنترول آنها وزارت صحت عامه و وزارت عدليه بالای لايحه كار می كنند تا تمام كار های شفاخانه های خصوصی را كنترول كنند و نظر به تجهيزات مدرن شان بايد قيمت تعين كنند.

نفس تنگی کابل همه روزه قربانی میگیرد

2010-12-25T16:53:08Z

معضل آلودگی هوای شهر کابل را نباید به سادگی گرفت:

از مردم شهر کابل و سایر شهر های بزرگ کشور این تنها بم های کنار جاده و انتحاری نیست که قربانی میگیرند. این مردم در پهلوی هزاران بدبختی و مشکلات حیاتی که دامنگیر شان است، سال تمام به مشکل جدی آلودگی هوا نیز دچارند.

چونکه در سال های اخیر مقدار و دفعات بارندگی در فصل های خزان و زمستان بسیار کاهش یافته است، مردم به مشکلات صحی حادتر دچار شده ، بیشتر متوجه این معضل بزرگ میشوند.

قبل از ادامه بحث لازم میدانم کمی درباره مشکلات صحی ناشی از هوای آلوده و ضرورت انسان به هوای پاک و صحی روشنی باندازم.

هوا جزء از نیازمندی های حیاتی انسان بوده که بدون آن زندگی ناممکن است. هوای آلوده باعث امراض جلدی ، گوش و گلو، چشم ، دماغ و سیستم تنفسی و قلبی میگردد ، که البته درین میان امراض تنفسی و قلبی خطرناکتر محسوب میشود.

تمامی اعضای بدن انسان جهت ادامه حیات و فعالیت به آکسیجن ضرورت دارند. و این خون است که بشکل متداوم و دورانی داخل شش ها شده و آکسیجن مورد نیاز را توسط سیستم دورانی به تمامی اعضای بدن میرساند.
انسان با هر نفس کشیدن به مقدار ضرورت و با ظرفیت خاص ، هوا را از محیط گرفته به شش ها میرساند.
حال بحث را به درازا نکشیده ، خود قضاوت کنیم که در چنین وضعیت نا هنجار هوا و آلودگی موجود در محیط ، انسان چه موادی را تنفس کرده داخل شش ها و دوران خون می نماید.

بگونه مثال ، بعضی ازعناصر و موادیکه باعث آلودگی هوا میشوند :

اوکساید های نایتروجن و کاربن مونواکساید: توسط احتراق سوخت در وسایل حمل و نقل تولید میشوند.
ذرات معلق در هوا : این ذرات از اثر سوزاندن چوب ، کاغذ ، پلاستیک و سایر سوخت های فسیلی و توسط وسایل حمل و نقل تولید میشوند.

سرب: توسط سوخت ذغال سنگ و وسایل حمل و نقل تولید شده ، باعث کندی فعالیت ذهنی و امراض دماغی در اطفال میشود.

مواد سمی : در پلاستیک ها وجود دارند . این مواد بسیار سمی هستند.

دی اکساید گوگرد: از اثر سوخت مواد نفتی و ذغال سنگ بوجود میآید که باِعث بیماری های سیستم تنفسی میگردد.

و اما ادامه بحث:

درین راستا انطوریکه در طی چند سال گذشته دیده شده، مسئولین امورجهت جلوگیری از آلودگی هوا و رفع این معضل بزرگ طبق معمول کمیسیونی تشکیل میدهند و بعد از هفته ها بحث و تبادل نظر طرحی ترتیب داده میشود و بلاخره با چهار پنج مصاحبه پر زرق و برق اکتفا نموده و در نهایت موضوع را بر دوش یکدیگر میاندازند.
شاید مسئولین ترجع دهند مشکل مبارزه با آلودگی هوا را به سرنوشت آب دچار کنند.

قسمیکه ، در چند سال اخیر جهت برآورده شدن نیازمندی آب آشامیدنی صحی به مردم ، مسئولین بجای احیا و بازسازی سیستم آب شهری توصیه کردند آب آشامیدنی خارجی وارد شود و مردم از بوتل های آب خارجی استفاده نمایند.

ترس از آنست که حالا بجای مبارزه با آلودگی هوا ، توصیه نمایند مردم از کپسول های آکسیجن استفاده نمایند !!!

و یا هم شاید جهت رفع مسئولیت به فکر پیروی از سایر دولتمردان نظام باشند که میگویند ( کلید امنیت و ثبات کشور صرف دست بیگانگان و همسایگان است و حل قضیه مبارزه با فساد دست کشور های کمک کننده ) و حالا حل مشکل آلودگی هوا نیز دست . . .

نه خیر ، هرگز نه !

اگر کمی با مسئولیت تر برخورد شود ، مشکل آلودگی هوا صرف و صرف دست مسئولین امور و مردم کشور است و بس !

اگر از واردات و تولید مواد سوخت بی کیفیت و ماشین آلات غیرمعیاری و استفاده آن توسط صنعتگران وکسبه کاران جلوگیری شود ، و اگر از گشت و فعالیت وسایل حمل و نقل کهنه ، فرسوده‌ وعاری از معیارات پذیرفته شده ممانعت شود ، و در نهایت سیستم فاضلاب (کانالزاسیون) شهری احیا و انکشاف داده شده ، جاده ها اسفالت شوند و بلاخره فضای سبز توسعه داده شود ، دیگر مردم به این مشکل و با این پیمانه وسیع دامنگیر نخواهند بود.
( قابل یاد آوریست که موارد ذکرشده نیازی به معجزه نداشته جزء از مسئولیت های ابتدایی ارگان های مربوطه است).

در اخیر اینرا نیز نباید فراموش کرد که در برآورده شدن تمامی موارد ذکرشده ، نقش و مسئولیت پذیری فرد فرد هموطنان ما الزامیست .

باغبانا زخزان بیخبرت میبینم

آه ازآنروزکه بادت گل رعناببرد

(حضرت حافظ)

عوامل آلودگی هوا در کابل و بیرون رفت ازآن

2010-12-25T16:44:50Z

محیط زیست یا پديدۀ پيچيدۀ كه شامل محيط های اجتماعی ، بيولوژيكی و فزيكی ميباشد،امروز نگرانی های بشر درزمينه محيط زيست درابعاد ملی، منطقۀ و جهانی درحال مشهود گرديد كه با توسعۀ صنعت و استفاده ازمنابع معدود تجديد پذيروغير قابل تجديد كره زمین روبه فزونی نهاد و توسعۀ صنعت و تكنولوژی ازیکطرف تخريب آلودگی های محيط زيست از طرف دیگر باهم ارتباط ارگانيك پیداکرد. امروز به اساس ديدگاۀ دوستداران و متخصصين محيط زيست نميتوان متوقع بود كه همراه باتوسعۀ صنعتی كه ازملزومات پيشرفت ورونق اقتصادی بشراست محيط زيست دست نا خورده و بكر باقي بماند زيرا كه رشد شديد جمعيت نيازها و ملزوماتی را خواستار است كه از طريق اينگونه فعاليتها پاسخگو ميباشد. مديريت محيط زيست نيز به دنبال چنين یک ضرورت امرمهم بشمار میرود.

Sommaire
آلودگی هواچیست؟
از آنجائیکه محيط زيست طبيعی توان اکولوژيکی محدود را برای استفاده های بشر دارا است و اکوسيستم های طبيعی از گنجينه های زیستی بشر محسوب می گردد که حفظ آن ها براي نسل های آينده ضرورت دارد. توریزم یاسیاحت صنعت يا پديدۀ است كه فعاليت های متعدد و متنوعی را در بر گرفته و از نظر تاثير بر محيط زيست و اجزای تشكيل دهندۀ آن كاملاً حائز اهميت می باشد.

اكوتوريزم یاسیاحت درطبعیت ديدار مسئولانه از محيط زيست ومناطق طبيعی بوده و هدف آن لذت بردن و استفاده از طبيعت است كه باعث تقويت حفاظت منابع شده و دارای تأثيرات منفی اند ك است و باعث فعال شدن جمعيت های محلی می شود كه از نظر اقتصادی و اجتماعی برای آنان مفيد است. توسعه اکوتوريزم همگام با توان محيط زيستی سرزمين به عنوان يك ابزار وراهكار اثر بخش، نقشی اساسي درتوسعۀ پايدار، خصوصاً ارتقاي سطح زندگی جوامع انسانی وحفظ تعادل طبيعی ايفا می نمايد.

ارزيابی توان محيط زيست به انسان کمک میکند تا به همراۀ طبيعت حرکت کند و از سرزمين به اندازۀ توان يا پتانسيل توليدی آن بهره برداری نماید، واز اين طريق جلو فقر و ضايع شدن سرزمين را بگیرد. اماقبل ازهمه عوامل آلودگی های محیط که بالای عرصه های مختلف زندگی اثرداردرابررسی میکنیم.

آلودگی هواچیست؟

آلوده گی هوا عبارت ازحضوریک ویا بیش ازیک آلوده کننده درهوای آزاد به عنوان مثال گرد وخاک، دود غلیظ ویا بخارات تبخیرشده به تعداد زیاد با خواص های مشخص متداوم که میتواند حیات نباتات و دیگر زنده جانها را به مخاطره اندازدمیباشد. مواردکه باعث آلوده گی محیط زیست میشود طورنهایت مختصربه موارد مهم آن اشاره مینمایم تا حوصلۀ خوانده گان محترم سرنرود .

۱- کاربن مونواکساید:

گاز است بیرنگ، بی بوی وبی مزه اغلب درهنگام سوخت ناقص مواد سوخت به روش های مختلف در هوا پخش شده و موجب آلوده سازی محیط زیست میشود.

مهمترین منابع تولید کننده این گاز در هوا شهرهای پرجمعیت عبارت اند از:

الف: وسایط نقلیه به خصوص موترهای تیلی وبدون کتلیزاتور.

ب: وسایل گرم کننده خانگی و تجارتی وفابریکات.

۲- حوادث طبعیی:

مانند آتشفشان ها که گرد وغبارزیاد به هوا پراگنده میسازد.

۳- سوخت فوسیلی:

الف:اثرگازات گلخانه یی که محیط را احاط کرده صنایع وموتور های که از سوخت فوسیلی استفاده میکند براثر احتراق گازکاربونیک وگاز منواکسید کاربن تولید میکنند این گازها لایه میسازند یعنی مثل گلخانه عمل میکند و باعث گرم شدن سطح زمین میگردد افزایش گرما موجب میشودتا یخهای قطبی ذوب شوندو سطح آب اقیانوسها بالا برود زمین های بیشتری زیرآب گردد سطح زمین های زیر کشت کاهش بیابد، تولید زراعتی و جمعیت انسانی صدمه بیبیند واقلیم تغییرکند وتغییرات آب وهوا به وقوع بپیوندد به این ترتیب که مقداربارنده گی دربعضی مناطق کمتر ودربعضی مناطق دیگر بیشتر شود برنامه ریزی اصولی وبرپایه مطالعات علمی میتواند دربهره برداری از افزایش بارنده گی ها مؤثرباشد۰

ب - باران های اسیدی:

گوگرد موجود درسوختهای فوسیلی که درمحیط پراگنده میشود وپس ازیک رشته تغیرات کیمیاوی به صورت اسید سلفوریک همراۀ قطرات باران فرومیریزد، گیاهان ودرختها را نابود میکند. در دریاچه ها وحوضچه های بسته، ماهیها وموجودات دیگر را میکشد وموجب تغیرات اسیدی وقلویات (PH) خاک میشود. دراین صورت باید وزارت زراعت گیاه ها را مطالعه کرده وگیاه های که درPH موجود زمین میتوانند بروئیند کشت وتوسعه کنند.

ت- کاهش لایه اوزون:

اوزون چیست؟ اوزون گاز بیرنگ ولی با بوی زننده است ویکی از عوامل مهم تشکیل دهندۀ دود یا (Smog) میباشد. اوزون یکی ازگازهای طبیعی جو بوده ونقش مهمی درحفاظت موجودات زنده ازاثرات مرگباراشعۀ ماورا بنفش آفتاب را دارد. این گازبراثر تشعشعات آفتابی درلایۀ استراتوسفیر تولید میشود، رعد وبرق نیز سبب تولید این گاز میشود، اوزون همچنین طی یک سلسله عکس العمل های فوتوکیمیاوی درهوا آلوده میگردد.

غلظت اوزون در ارتفاعات بیشتر ولی درمجاورت سطح زمین کمتر میباشد. اما درشهرهائیکه آلوده گی هوا آنها در اثر سوخت فوسیلی زیاد وتابش نورآن شدید است غلظت آن خیلی افزایش پیدا میکند.

لایه اوزون درقسمت شمالی کرۀ زمین در سال 1980 بین 15تا20 درصد كاهش پیدا كرده است. برای رفع این مشكل جمع ازبهترین متخصصان زمین شناسی هر سال برای تحقیق وجستجو دور یک میز جمع می شوند.درسال 1992 پروكتیل مونتریال دربارۀ لایه اوزون مطالعه و تحقیقی داشت وی دریافت بزرگ شدن سوراخ لایه اوزون بستگی به آلودگی هوا و تولید مواد سمّی دارد.

درهمان سال سازمان ملل متحد و حفاظت از محیط زیست برنامه ای راطراحی كردند ،این برنامه جهت محافظت و حمایت از محیط زیست و مخصوصاً لایه اوزون به نام برنامهUNEPطراحی شد كه این برنامه جهت جلوگیری از تولید مواد سمّی ومواد کیماوی آلوده كننده،است.ما لیكولهای اکسیجن(O2) به اکسیجن اتومیك (O) تبدیل می شود.اكسیجن اتومیك به سرعت با مالیكولهای بیشترتركیب شده وبه شكل اوزون درمی آید. آن پوشش حرارتی كه در سطح بالا رشد كرده وسلامتی لایۀ اوزون رابه خطرانداخته است و این مورد باعث شده است كه اگر استراتوسفر نباشد ما نمیتوانیم بدون آن زنده بمانیم .

دراینجا UV-BوUV-A شعات ماورا بنفش است که به نانومتراندازه میشودوهرقدرکه این لایه نازک شود تأثیرات این شعات قویتر شده وباعث امراض گوناگون مثل سرطان پوست پیرشدن زودرس در پوست بدن وازدست رفتن بینائی وسائر امراض میگردد. همچنان تأثیرات سؤ بالای نباتات دارد.اگر این شعات بدون عبورازاین ساحه مستقیماً به زمین برسد حیات برروی زمین را ناممکن میسازد.

تأثیرات جنگلات ومحیط سبزبالای آلودگی هوا:

مسله دیگرحفظ محیط سبزاعم ازجنگلات،چراگاه ها چمن زارها است که درحفاظت محیط زیست رول به سزأ دارد. آلودگی هوا چه درمناطق شهری بوسيلۀ وسایل دود زا و كارخانجات وساير منابع آلوده كننده و چه در مناطق بياباني در اثر حركت و جابجائي ريگ و گرد و غبار بوسيله باد وجود دارد. مواد سمی موجود در هوای شهرها فقط از لوله اگزوز ماشينها و يا دودكش كارخانه های داخل شهر خارج نمی شود بلكه بادهايی كه از اطراف می وزند سبب می گردند كه گرد و غبار و گازهای كارخانه ‌های اطراف را هم وارد شهر نمايند و به غلظت مواد سمی هوای مناطق مسكونی بيافزايند. درختان در جلو گيری و كاهش آلودگی هوا كه در بالا ذكر شد نقش اساسی دارند. بطور مثال يک درخت صد ساله راش با 2.5 تن وزن (وزن چوب خشک) در طول عمر خود 12.5 ميليون متر مکعب گاز کاربونيک هوا را جذب کرده است تا بتواند اين مقدار چوب را توليد کند. همچنين درختان باد حامل ذرأت کوچک را فلترمي كنند و می‌توانند در هر هكتار جنگل تا 68 تن گرد و غبار را هر بار در خود رسوب دهند. اين موضوع براي مناطق بيابانی و شهرهايی كه مورد تهاجم ريگ روان قرار ميگيرند. بسيار حائز اهميت است چون با ايجاد كمربند سبز می‌توان از ورود گرد و غبار بداخل شهر جلوگيری كرد. همگام با شانه كردن گرد و غبار هوا، جنگل مقدار زيادی از باكتريها و ميكروبهای معلق در هوا را در لابلاِ شاخ و برگ خود رسوب می دهند. مقدار باكتريهای موجود در هوای جنگل به مراتب كمتر از مناطق غير جنگلی است. برای ایجاد میحط سبزکاردولت کافی نیست بلکه در کنار دولت هرفردوظیفۀ ایمانی ووجدانی دارد که اطراف خودرا باغرس درختان وحفاظت ازان به خود فامیل ونسل آیندۀ خودخدمت نماید درحقیقت به این ترتیب خودرا ازحملات گوناگون آلودگی ها محیط نجات داده است. به این ترتیب جنگل به كمك شاخ و برگ درختان، از سرعت باد می كاهد و با ريشه گياهان، خاك را حفظ می كند و مانع ايجاد فرسايش می شود. به علت آرام بودن هوا داخل جنگل تبخير بسيارناچيز بوده و خطر خشك شدن خاك كه از شرايط مهم آغاز فرسايش است از بين ميرود.

طبق بررسيهای دانشمندان روسيه درختان كاج، چارمغز، آبيس سيبري، بلوط، فندق، اوكاليپتوس، ارس، افرا، بيد، زبان گنجشك و داغداغان از خود موادی در هوا پخش می كنند كه باعث از بين رفتن بسياری از باكتريها و قارچ هاي تك سلولی و برخی از حشرات مضر می شود اين ماده را توكين (Tukin) در سال 1956 «فيتونسيد» ناميده است. براي مبارزه با بيماری سل افراد مبتلا را در روسيه برای استراحت به مناطقی كه جنگل های كاج وجود دارد می فرستند. با توجه به آنچه ذكر شد متوجه می‌شويم كه اهميت جنگل فقط در تصفيه هوا از گرد و غبار نيست، بلكه در ضد عفونی هوا هم نقش موثری دارد و اين مسئله ايجاد فضای سبز در اطراف و داخل شهرها و اطراف بيمارستان‌ ها، ‌مدارس و اماكن عمومی را بخوبی گويا می سازد.

نقش انسانها درتولید آلوده گی هوا:

انسانها درتولید آلوده گی محیط زیست نقش بسیارمهمی را بازی میکنند که ازآن جمله به نکاتی چند اشاره میگردد.
۱- بی تفاوت بودن ملاصاحبان ورحانیون ، تبلیغ موثر اسلامی که درمورد نظافت دردین مقدس اسلام به آن تأکید شده وجود ندارد. تابه این ترتیب مردم نظافت اطراف ومحیط خود را وظیفۀ دینی فکرکنند وبه آن ملزم باشند.

۲- افزایش نفوس وتراکم آن درشهرها که بروز امراض مختلف را درقبال دارد.

۳- تراکم کثافت درکوچه ها شهرها، واطراف جویبارها، بدرفتهای غیر فنی، حفرچاها به نزدیک بدرفتها عدم کانالیزاسیون فنی نقش اساسی درآلودگی محیط دارد.

۴- اثرات منفی جنگ وفرهنگ بی تفاوتی ( به مه چه )

۵- فقر وبدبختی ونبود مواد سوخت که مناطق جنگلی را به دشت وبیابان سوزان تبدیل نموده وحتی ریشه های نباتات از بیخ کنده وبه بازارهای پاکستان سرازیرمیشوند.

۶- نبود برنامه کاملاً سنجیده ومنظم برای حفاظت محیط زیست از طریق پروگرام های درسی مکاتب، جرأید، اخبار، روزنامه ها، تلویزیون، رادیو وسایر رسانه های گروهی.

۷- عدم مسئولیت اراکین دولتی و روحیه بی تفاوتی ومتوصل شدن به دستبرد وتاراج مناطق سبز وبه باد فنا سپردن پلان 25 ساله شهرکابل.

۸- مسئله مضربودن ومفید بودن این نبات وآن حیوان که انسانها بخاطر نفع شخصی خود پیشکش مینمایند، این درحالیست که خداوند(ج) هیچ چیز را بیهوده نیافریده وهمه چیزدردنیامانند زنجیرباهم بستگی دارند که هرحلقه درجای خود رولش رابازی میکند.

مثلاً: اگربگوییم که گرگ، شیر وپلنگ حیوانات مضر اند وباید نابود شوند ویا فلان نبات زهریست بیفایده است ... حال میبینیم که درنبود گرگ، شیر وپلنگ چه فاجعه دست میدهد به تعداد حیوانات علفخوار زیاد شده میرود سرانجام علفزارها ازبین رفته، حیوانات وحشی به چراگاهای حیوانات اهلی رجوع میکنند که درنتیجه این علفها هم از بین رفته سبب نابودی هر دوحیوان وحشی و اهلی میگردد وده ها موارد دیگر به همین منوال صدق میکند.

موارد دیگر به همین منوال صدق میکند.

۹- رعایت نکردن فصل چراگاها توسط مالداران، دهقانان ودروکردن علوفه قبل از تخم ویا سوختاندن علوفه های خشک شده که قتل انواع مختلف نباتات را درقبال دارد.

۱۰- افزایش مرکبات کاربن دای اکساید که هرسال 25% درهوا افزایش مییابد و آن از اثر سوخت مواد نفتی و دود فابریکات که به هوا صعود میکند درنتیجه زمینه تخریت پرده اوزون را مهیا میسازد.

۱۱- افزون نمودن تقریباً نیم ملیون مرکبات در هوا وآب ریکوسیستم را متضرر میسازد که بیشتراین مرکبات در زراعت وصنعت بکار برده میشود.

۱۲- کوره های داغ که باعث تولید قوۀ برق میگردد ومقدار زیاد سلفردای اکساید را در فضا آزاد میسازد که یکی از مضرترین آلوده کننده های محیط زیست به شمار میرود. آلوده کننده های دیگرمحیط زیست مانند هایدروکاربن ها و اکساید های نایتروجن نام برده مرکبات کاربن مونو اکساید بنابر خاصیت کیمیاوی آن به بسیار زودی در عملیه تنفس با اکسیجن هموگلوبین خون ترکیب یافته وبدن قادر به انتقال اکسیجن به حجرات خون شده نمیتواند که در نتیجه مقدار زیاد آن باعث تلف شدن هزارها انسان وحیوان میگردد.

۱۳- کف انواع مختلف صابون ها وپودر های پاک کننده بخاطر شستن لباس، ظروف وغیره که درجویها و دریاها انداخته میشود دارای مقداری زیادی فاسفیت بوده که منبع خوب غذایی الجی ها را تشکیل میدهد و به این ترتیب سرعت تکثر الجی ها زیاد شده وسرانجام الجی ها رفته رفته آنقدر زیاد میشوند که در اثر کمبود مواد غذائی میمیرند و از لاشه های آنها باکتریاها استفاده میکنند، باکتریا مقدار زیادی O2 را به نفع خود بکار برده که درنتیجه کمبود اکسیجن ماهیان وسایر حیوانات آبی از بین میروند.

اقدامات دولت وهمکاری مردم جهت بهبود محیط زیست :

بدون اقدامات مؤثردولت هیچگاهی هم بهبود درپاک بودن محیط زیست بوجودنمی آیداقدامات جدِی دولت وحمایت مستقیم وهمیشگی مردم باعث خواهدشدتا شهرکابل ازکثافات وآلوده گی هوا پاک شود.

ورنه این یک روزرخصتی که ابتکار کرده اند هیچ درد رادوأ نمیکند ونه تأثیربالای آلوده گی هوا دارد.

شهرکابل باداشتن بادهای موسومی ازنگاۀ آلوده گی هوا آسیب پذیرتراست لازم است تا اقدامات عاجل وذیل را روی دست گرفته شوندباید گفت که بخاطراقدامات ذیل دولت هیچ چیزنمی پردازدبلکه به عواید دولت هم دربسیاری موارد اضافه میشود.

۱-ممنوع قراردادن تمام نوع تیلهایاموادنفتی که دارای کیفیت پائین باشند.

۲-وضع کردن مالیات بلند بالای وسایط نقلیۀ موتوری موجود دروطن که عمران ازهفت سال بیشتراست تامردم ازخریدموترهای کهنه خود داری کنند.

۳-ممنوع قراردادن ورود هرنوع وسایط نقلیۀ موتوری که عمران ازهفت سال بیشترباشد.

۴-وارد کردن کتلیزاتورها مدرن بالاترازمودل2002 واجباری کردن نصب ان درسیستم اکزاس عراده جات که فعلاً دروطن موجود است درغیرانصورت بکسی حق تردد توسط وسایط بدون کتلیزاتورداده نشود.کتلیزاتورها راصرفاً دولت واردودربرابرقیمت مناسب به موترداران بفروش رسانندونصب آن ازطرف ترافیک تصدیق شود.
۵-شعبه تخنیکی درترافیک هرولایت ایجاد شود که تمام وسایط نقلیه را ازنظرتخنیکی معاینه وبرای ان اجازه حرکت بدهد واین اجازه درهردوسال تمدید گردد بطورمشهود درنمبرپلیت ان درج شوددراین صورت هم عاید دولت بالامیرودوهم ازگشت وگذارموترهای فرسوده جلوگیری میشود.

۶-بهیچ موسسۀ خانه سازی بدون ایجاد منطقه سبزکه شامل درختها پارکها ی سبزوکانالیزاسیون مؤثردراطراف پروزه های مربوط نباشند اجازه فعالیت داده نشود وآنهائیکه اجازه بدست آورده اند بایدبه این اصل مکلف ساخته شوند.

۷-ایجاد تصفیه خانه های مواد کانالیزاسیون برای جمع آوری مواد فاضلۀ که ازکانالیزاسیون جمع آوری میشوند تصفیه وتقطیرگردند. نه انکه این کانال ها به دریا کابل روخ شوند.

۸-مردم خودرا مکلف به غرص نهالها نموده وهرکس به اندازه لازم درخانه واطراف خانه خویش درخت غرص وپرورش نماید.

۹-وضع مالیات کمتربه آنعده اجناس ووسایط که به محیط زیست آسیب کمترویانمی رسانند.

۱۰-جاگزین ساختن وسایط نقلیه عمومی بجای وسایط شخصی وفعال سازی شبکه موترهای برقی.

۱۱-ممنوع کردن قطع بیرحمانه جنگلات وصدورچارتراش وچوب بخارج ازکشوروایجادمدیریت جنگلاداری درهر ولایت وولسوالی.

۱۲-تصویب قانون مشخص جزاء جهت حفاظت ازمحیط زیست.

این همه پیشنهادات فوق بدون همکاری مستقیم مردم وبرخورد دلسوزانه به خود ،اولادخود، مردم ونسلهای بعدی میسرنیست مکراً میخواهم توجه دولت را به این نقطه جلب کنم که مسؤل اصلی برای ایجاد یک محیط پاک صاف وبدون آلوده گی صرفاً دولت است ومردم همکاران .